Zo verloopt een jaarbeurt bij een ketel in een Zaandamse bovenwoning

Het uitgangspunt

Let op, dit is een uitgewerkt rekenvoorbeeld en geen verslag van een klus die is uitgevoerd; het bedrijf is net begonnen en er zit dus geen bewoner en geen factuur achter. De situatie is wel herkenbaar voor wie in de Zaanse kernen woont. Zaandam telt 43.491 woningen, waarvan 43,8 procent gestapeld is, en 94,5 procent van de voorraad is van voor 2000. Neem een bovenwoning in een opgedeeld pand: twee lagen, zes radiatoren, een toestel van elf jaar in een keukenkast van zestig centimeter diep. Het plaatsgemiddelde is 776,9 kubieke meter gas per woning per jaar, maar dat getal wordt gedrukt door de oostelijke wijken op stadsverwarming; wie hier nog een ketel heeft, zit daarboven.

Vier getallen noteren voordat er iets losgaat

De koude waterdruk, de ingestelde aanvoertemperatuur, het aantal branduren en het aantal starts komen uit het toestel voordat er een schroef wordt aangeraakt. Veel starts op weinig branduren betekent dat de ketel in korte stukjes werkt in plaats van rustig door te stoken; in een woning met zes radiatoren wijst dat bijna altijd op een te hoog ingesteld maximumvermogen. De foutcodes die nog in het geheugen staan gaan mee, want die vertellen wat er tussen twee beurten door is gebeurd.

De kast leeg en de mantel eraf

In dit soort panden begint het werk met ruimte maken. De kastdeur gaat vaak maar half open, er staat een droger of een schap voor, en de mantel moet naar voren terwijl er dertig centimeter is. Dat kost tijd en het is meteen het moment om de ventilatieroosters in de kastdeur te bekijken. Zitten die dicht of staat de kast tot bovenaan vol, dan is dat de eerste aanbeveling aan de bewoner, nog voordat er iets aan het toestel gebeurt.

Brander eruit, wisselaar beoordelen, sifon door

De brander wordt uitgenomen en gereinigd, met aandacht voor aanslag op de randen waar de vlam het metaal raakt. De lamellen van de warmtewisselaar worden op roet en kalk beoordeeld. De sifon gaat leeg en wordt doorgespoeld; in een keukenkast boven een houten vloer is een sifon die overloopt geen kleine storing maar waterschade bij de benedenbuur.

De voordruk tegen de hoogte van het pand

Het expansievat wordt drukloos gemaakt en de voordruk gemeten. In een bovenwoning staat de hoogste radiator een verdieping boven het toestel, en daar hoort een andere waarde bij dan in een gelijkvloerse woning. Geeft het ventiel water in plaats van lucht, dan is het membraan door en heeft vullen geen zin meer; vervangen is vanaf 199 euro exclusief btw, inclusief vat en montage.

De afvoer over de zichtbare lengte

In een opgedeeld pand loopt de rookgasafvoer vaak door een kanaal dat met andere woningen wordt gedeeld. Het zichtbare deel wordt nagelopen op afschot, beschadiging en losse koppelingen. Blijkt het kanaal gemeenschappelijk, dan houdt ons werk op bij de grens van de woning en gaat de rest via de VvE of de corporatie; dat staat dan op papier en wordt niet stilzwijgend meegenomen.

Meten en het rapport laten liggen

Met de analyser worden CO en CO2 gemeten bij vollast en bij deellast en vergeleken met de tabel van de fabrikant. Het maximumvermogen wordt teruggebracht naar wat bij zes radiatoren past, zodat het toestel langer en rustiger doorstookt. De druk gaat koud op 1,7 bar, passend bij de hoogte, en het meetrapport blijft bij de ketel.

Wat dit oplevert

Het toestel draait na afloop op een vermogen dat bij de woning past in plaats van op de fabrieksinstelling, wat het aantal korte starts flink terugbrengt en daarmee de slijtage. De sifon is schoon, dus de kans op water in de keukenkast en bij de benedenbuur is weg. De bewoner weet nu dat de ventilatieroosters in de kastdeur vrij moeten blijven, en dat is de goedkoopste verbetering van de hele beurt. Op papier staat welk deel van de rookgasafvoer gemeenschappelijk is, zodat bij een toekomstige vervanging vooraf duidelijk is wie waarover gaat.

Doorlooptijd en prijs

Anderhalf uur in plaats van de vijf kwartier die bij een goed bereikbaar toestel horen. Het extra half uur gaat volledig naar het vrijmaken van de kast, het afdekken van de keukenvloer en het werken in een diepte van zestig centimeter. Wie de kast van tevoren leegmaakt, haalt daar een deel van terug.

De onderhoudsbeurt kost 95 euro exclusief btw, inclusief voorrijkosten. Blijkt het expansievat zijn voordruk kwijt, dan komt daar vanaf 199 euro exclusief btw bij, inclusief vat en montage; dat is in dit voorbeeld niet aan de orde. Wie liever per jaar afrekent, kiest Basis voor 89 euro, Compleet voor 174 euro of All-in voor 219 euro per jaar, alle bedragen exclusief btw. Bij een toestel van elf jaar is Compleet doorgaans de zuiverste keuze, omdat het arbeidsloon bij een storing daarin zit en dat de post is die het hardst oploopt.

Dienst

CV-ketel onderhoud

Plaats

Zaandam

Gebiedstype

Zaanstad, zaanstreek

Status

Uitgewerkt voorbeeld, geen uitgevoerde opdracht