Is onderhoud aan uw cv-ketel verplicht?

Het korte antwoord: nee. Er bestaat in Nederland geen wet die een particuliere woningeigenaar verplicht zijn cv-ketel jaarlijks te laten nakijken. Toch krijgt bijna iedereen ergens de boodschap dat het moet, en die boodschap is niet verzonnen. Hij komt alleen ergens anders vandaan dan uit het wetboek: uit uw garantiebewijs, uit uw opstalpolis, uit uw huurcontract of uit de reglementen van uw VvE. Dat onderscheid is de moeite waard, want het bepaalt wie het betaalt en wat er gebeurt als u het overslaat.

Wat de Gasketelwet wel regelt

De Gasketelwet, in werking sinds december 2020, gaat niet over u maar over degene die aan uw toestel komt. Sindsdien mag werk aan gasverbrandingsinstallaties alleen worden verricht door een bedrijf met een certificaat volgens de CO-regeling. De aanleiding was koolmonoxide: ongelukken ontstonden vaak juist na ondeskundig uitgevoerd werk.

Voor u betekent dat vooral iets bij het kiezen van een bedrijf. Het register is openbaar en op bedrijfsnaam te doorzoeken, dus u kunt voordat u iemand binnenlaat zelf nagaan of het bedrijf erin staat. Doe dat ook, bij ons net zo goed als bij een ander.

Wat de wet níet doet is u een onderhoudsfrequentie opleggen. Hij zegt wie er mag werken, niet hoe vaak dat moet gebeuren.

De garantie van de fabrikant

Vrijwel alle ketelfabrikanten koppelen hun garantietermijn aan periodiek onderhoud volgens hun voorschrift, doorgaans jaarlijks. Slaat u een jaar over, dan kan de fabrikant bij een beroep op garantie naar het onderhoudslogboek vragen. Is dat er niet, dan vervalt de aanspraak in veel gevallen.

Die voorwaarde staat in het garantiebewijs dat bij het toestel hoort. Zoek dat op voordat u besluit een jaar over te slaan: bij een toestel van vijf jaar met nog jaren garantie is de afweging een andere dan bij een toestel van zeventien jaar waar toch niets meer op zit.

Bewaar het meetrapport van elke beurt bij het toestel. Dat is precies het bewijsstuk waar een fabrikant of een verzekeraar naar vraagt, en het scheelt u zoeken op het moment dat het nodig is.

De polis van uw verzekeraar

Een opstalverzekeraar kan bij schade vragen of de installatie deugdelijk is onderhouden. Gaat het om waterschade door een gesprongen leiding of om schade na een storing aan het toestel, dan is de vraag reëel of er onderhoud is geweest.

Of dat tot afwijzing leidt hangt af van uw polisvoorwaarden en van de oorzaak van de schade; wij kunnen daar niets over beloven. Wat wij wel kunnen zeggen is dat de discussie een stuk korter is als u een reeks meetrapporten kunt laten zien.

Lees de polisvoorwaarden dus door op de woorden onderhoud en zorgplicht. Daar staat de eventuele verplichting, niet in een folder van een installateur.

Huurders, corporaties en VvE's

Huurt u, dan is onderhoud aan de cv-installatie in de regel een taak van de verhuurder en hebt u er vaak al een contract voor zonder dat u daar iets voor hoeft te doen. In dit werkgebied gaat dat om grote aantallen: in Zaandijk is 45,0 procent van de woningen corporatiebezit, in Wormerveer 40,0, in Krommenie 39,2 en in Zaandam 38,9.

Regel als huurder dus geen eigen monteur voordat u het bij de verhuurder hebt gemeld, want een bezoek dat u zelf inplant krijgt u doorgaans niet vergoed. Meld ook een installatie die steeds druk verliest: het lek zit dan meestal in het deel dat van de verhuurder is.

Woont u in een appartement, dan is de rookgasafvoer vaak een gedeelde schacht en dus gemeenschappelijk. Onderhoud aan uw eigen toestel blijft van u, maar werk aan het kanaal loopt via de VvE of de beheerder. Kijk in het splitsingsreglement waar de grens ligt voordat er iemand in de schacht gaat werken.

Zit u op stadsverwarming, dan vervalt de vraag

Achter een afleverset zit geen verbranding, dus is er ook geen jaarlijkse onderhoudsbeurt in de klassieke zin. De set is eigendom van de warmteleverancier en valt onder uw leveringscontract; wat daar aan onderhoud voor geldt, staat in dat contract.

In Purmerend raakt dat 61,5 procent van de woningvoorraad, en Stadsverwarming Purmerend zelf houdt het op ongeveer 75 procent van de woningen in de stad. Die getallen meten niet hetzelfde, maar ze wijzen dezelfde kant op. In Zaandam gaat het om 17,8 procent, in Assendelft-Noord om 18,0 en in IJmuiden om 8,0.

Wat voor u overblijft is alles achter de set: radiatoren, vloerverwarming, ontluchten en inregelen. Daar geldt geen verplichting voor, maar bij een lage aanvoertemperatuur is een goed verdeelde installatie wel het verschil tussen een warm en een half warm huis.

Wat er gebeurt als u het jaren overslaat

Een toestel stopt niet na een jaar zonder beurt. Wat er gebeurt gaat langzamer: de wisselaar raakt vervuild waardoor het rendement zakt, de sifon loopt vol en geeft op een dag water op de vloer, en het expansievat verliest ongemerkt zijn voordruk waardoor de druk elke maand wegzakt.

Het gevolg merkt u aan de verkeerde kant van het jaar. De meeste storingen die wij in november en december zien, waren in september al te zien geweest: een druk die zakt, een ventilator die anders klinkt, een toestel dat twee keer moet starten voor de vlam staat.

En er is een veiligheidskant. Een aangetaste rookgasafvoer of een vervuilde brander kan koolmonoxide geven, en dat is reukloos. Dat is geen reden voor bangmakerij, wel de reden waarom de wetgever de eisen bij de uitvoerder heeft gelegd in plaats van bij de eigenaar.

Kort samengevat

• Er is geen wet die een particuliere eigenaar verplicht tot jaarlijks onderhoud.
• De Gasketelwet regelt wie er mag werken, niet hoe vaak dat moet gebeuren.
• Fabrikanten koppelen hun garantie doorgaans wel aan een jaarlijkse beurt.
• Een opstalverzekeraar kan bij schade naar het onderhoud vragen; bewaar daarom de meetrapporten.
• Huurders melden het bij de verhuurder; in Zaandijk is 45,0 procent van de woningen corporatiebezit.
• Achter een afleverset is er geen jaarbeurt, alleen het circuit in uw woning.

Kijk dus niet in de wet maar in uw eigen papieren. Het garantiebewijs van de fabrikant, de voorwaarden van uw opstalverzekering en, als u huurt, uw huurcontract bepalen wat er van u wordt verwacht. Staat daar niets over onderhoud en is uw toestel jong en goed afgesteld, dan is een jaar overslaan geen ramp. Staat er wel iets, dan is het de goedkoopste verzekeringspremie die u kunt betalen.